THƠ NGUYỄN QUANG THIỀU (Hà Tây) - Chùm thơ tháng 10/2026

Đặng Xuân Xuyến Chủ Nhật, tháng 10 11, 2026 Leave a Comment

THƠ NGUYỄN QUANG THIỀU

Chùm thơ tháng 10 năm 2026

Bản khai sinh lần thứ 2

Những cơn mưa lộng lẫy trở về và thư em viết cho tôi
Gió miên man gọi nhau dọc đường thuở trước
Mùa hạ dựng chiếc ghế tựa tôi ngồi, ngoài xa lời ngợi xa lụi tắt
Mùa thu dựng căn phòng nhiều cửa sổ, ngoài xa lời nguyền rủa héo vàng
Ngân bài hát âm thầm mái tóc đêm mất điện
Hoa mở hương, tôi che mặt xa em, chết nguội với ngọn đèn.

Tôi mang đớn hèn tôi, linh thiêng em về sông Đáy
Sông không an ủi nổi tôi, đò dọc, đò ngang mái chèo đang bó bột
Hoa cải vàng không nhớ nổi mắt tôi
Chìa vôi non không mượn cánh tay tôi
Và những đàn bà xóm trại vẫn tìm diêm trong bóng tối Tôi buông tiếng thở dài - chiếc cần câu không lưỡi, không phao vào miền nước ốm.
Trái tim tôi thút sâu đáy vực đau buồn

Tôi mang nỗi buồn tương lai gọi gào sau cửa
Chỉ còn trăng, trăng thôi... em khóc bên thềm
Tôi đánh cắp tiếng em giật mình trong mê mang về mùa ổi dại
Những quả ổi chín quá tuổi mình trong túi người đàn bà goá bụa
Xòe diêm soi tiếng mọt cuối đời

Tất cả không an ủi nổi tôi, cả ngợi ca, cả nguyền rửa
Chỉ cơn mưa lộng lẫy về, những mái chèo đang tháo bột
Chiếc ghế tựa mùa hạ đã bạc sơn, đã mòn lưng tựa
Căn phòng thu nhiều cửa sổ, hoa lý thầm hát với song thưa
Em mở cửa... chỉ còn trăng xòe bàn tay run rẩy
Em viết cho tôi, từ xa xăm, thư từng ấy chữ
Đó là bản khai sinh lần thứ 2, cũng là lần cuối cuộc đời
Em đã khóc và em đã ký.

1994

Bức thư

Khi mùa thu ngân lên lần thứ nhất

Em cúi xuống xách chiếc giỏ đựng kim chỉ và đi

Nắng mở hết mắt mình trên cánh đồng xứ sở

Trong đáy giỏ kia có một bức thư buồn

Và gió thổi vào áo tôi không cúc

Ai sẽ mang ngũ sắc đến khâu giùm

Con chuột của thời gian đêm đêm tìm đến gặm

Giấc mơ gầy thiếu áo mặc vào tôi

Rồi thời gian lồng lên trong tiếng roi của gió

Em đi dọc mùa thu khâu từng chiếc lá vàng

Đôi mắt nắng già nua ngước nhìn tôi và nói :

- Mỗi đời người chỉ có một lần thư

Tên gọi

Tất cả cửa vội đóng, rèm sau cửa cũng buông
Những đồ gỗ trong phòng mở mắt nhìn ái ngại
Họ ngồi xuống mép ghế, những lá phổi vật vã
Những trái tim quật ngã, gió đang gào

Ngoài kia, qua khe cửa, mùa thu ngợp thở
Mây bay qua hồ nước, nơi họ không dám đến cả trong mơ
Họ ngồi xuống khóc bằng hơi thở
Những người quét dọn đi qua cũng làm họ giật mình

Những bông sen cuối cùng đợi họ đã kiệt sức
Những vòm cây mệt mỏi cuốn đi bóng mát của mình
Họ không còn đường nào ngoài con đường phải đến
Để gọi chính tên mình, gọi chính nỗi đau

Mây bay qua hồ nước. Những đứa trẻ đang gọi họ
Chúng gọi cả tên những ngón chân họ, tên cả những chiếc doi
Chúng chạy như chơi ú tim, nhổ từng gốc cỏ
Tìm trong đám rễ kia xem họ nấp nơi nào

Những bông sen đã kiệt sức, những đám mây cũng kiệt sức
Lũ trẻ vẫn gọi vang bên mép nước đau lòng
Họ không còn đường nào là chạy trốn nơi họ đã đến
Những đồ gỗ trong phòng chết đứng bởi tên cây.

9/1994

Những người đàn bà gánh nước sông

Những ngón chân xương xẩu, móng dài và đen tõe ra như móng chân gà mái
Đã năm năm, mười lăm năm, ba mươi năm và nửa đời tôi thấy
Những người đàn bà xuống gánh nước sông

Những bối tóc vỡ xối xả trên lưng áo mềm và ướt
Một bàn tay họ bám vào đầu tròn gánh bé bỏng chơi vơi
Bàn tay kia bấu vào mây trắng

Sông gục mặt vào bờ đất lần đi
Những người đàn ông mang cần câu và cơn mơ biển ra khỏi nhà lặng lẽ
Những con cá thiêng quay mặt khóc
Những chiếc phao ngô chết nổi
Những người đàn ông giận giữ, buồn bã và bỏ đi

Đã năm năm, mười lăm năm, ba mươi lăm và nửa đời tôi thấy
Sau những người đàn bà gánh nước sông là lũ trẻ cởi truồng
Chạy theo mẹ và lớn lên
Con gái lại đặt đòn gánh lên vai và xuống bến
Con trai lại vác cần câu và cơn mơ biển ra khỏi nhà lặng lẽ
Và cá thiêng lại quay mặt khóc
Trước những lưỡi câu ngơ ngác lộ mồi.

1992

Buổi chiều

Người đàn bà ngồi vấn lại tóc mình
Bên cửa sổ hoa xương rồng đã cũ
Những tấm áo nhiều màu buồn hơn buổi sáng
Mặc vào chiếc dây phơi lạnh lẽo, gầy còm

Mắt hoàng hôn xa lắc nhìn về
Tìm lại một chút ngày còn sót trên ngói mẻ
Những con bồ câu đã hết thời son trẻ
Ngớ ngẩn mổ nhau rụng những chiếc lông cùn

Ai lén đổ vào chiều chút rượu
Ngày cạn đến đâu, rượu cạn theo cùng
Đôi tất trẻ con phơi chợt giãy lên trong gió
Làm lũ bồ câu già hoảng hốt bay đi.

11/1993

Điều thiêng

Cơn mưa không thể kéo dài mãi mãi
Tôi phải đến những vụ gieo trồng của cánh đồng bên kia

Bên kia, những lưỡi cày đang được đất dạy dỗ
Bên kia, những nông dân quỳ sụp nghe đất đặt tên
Bên kia, những hạt giống được tắm rửa và đặt vào võng cỏ
Bên kia, những đám mây già nhàn rỗi mắc bệnh ngủ gật thường trôi qua cánh đồng

Tôi phải đến, không được băn khoăn về đồ đạc của mình
Không được ngờ vực trước cái nhìn lạnh lùng của dòng sông khó tính
Không được sợ, không được hoảng hốt tìm lối chạy về làng
Khi bóng tối giơ những ngón tay bí ẩn khổng lồ rờ lên mí mắt

Tôi phải đến. Và điều quan trọng nhất:
Không được khóc và không được hát.

Tháng Mười, 1994

Trong tiếng súng bắn tỉa

Tặng L.M.Kh. và B.N

Tiếng súng bắn tỉa lần thứ nhất vang lên
Tôi lau nước mắt người đàn bà góa bụa
Rồi khoác áo lên vai ra khỏi ngôi nhà

Tôi đi theo những ngọn gió không mùa
Trong tiếng khóc khàn khàn của cánh đồng khô hạn
Những vết nẻ ngoặm chân tôi và nuốt
Gió đang vặt lông những đám mây vàng

Những người đàn bà góa bụa nhặt nhạnh những gì tôi bỏ lại
Vạch áo xem trộm vú mình trong góc bếp đầy rơm
Rồi bước ra sân không gọi ai, không gọi tôi, chỉ gọi con chó
Con chó liếm lưỡi hôi lên ký ức buồn

Tiếng súng bắn tỉa lần thứ hai vang lên từ mơ hồ, êm ái
Đạn xuyên táo nỗi buồn ngu ngơ, niềm sung sướng dại khờ
Tôi dứt tóc xanh nhai trong miệng đắng
Trong cơn mê tôi ăn hết tóc mình

Sau lưng tôi dâng lên mùi khói rơm tươi, mùi châu chấu nướng
Tiếng nước tắm cô đơn chảy xuống cống ao làng
Tiếng súng âm âm trên cánh đồng xứ sở
ánh sáng đâu đây gục ngã âm thầm

Tiếng đạn lên nòng lần thứ ba như tiếng bày đĩa bát
Tôi ngồi vào chiếc ghế của tầm bắn tỉa dịu dàng sao
Những ngọn gió không mùa nổi lên một bầy ngựa trắng
Dựng tóc tôi thành một lá cờ.

1993

Lời cầu nguyện

Họ chạy trong thành phố: những ngõ sâu hốc hác, những lề đường ê chề, những công việc mắc bệnh...
Thành phố không chốn an toàn cho họ giấu đủ một ngón tay
Ngoài kia, những cánh đồng đắng cay vì bệnh tật kéo dài. Hoàng hôn xấu xí
Ngũ cốc đang gập mình bởi cơn ho hóa chất sặc mùi
Họ chạy trốn không nguyền rửa, không tuyên bố, không hoảng hốt, chỉ đau đớn, chỉ có chuẩn bị.

Chạy trốn những khách sạn cửa đóng mở không lý do, không ký ức và không thổn thức
Chạy trốn Sê-lu-sen, chạy trốn A-na-gin, chạy trốn kháng sinh mạnh
Chạy trốn những những kế hoạch, những chữ ký.Chạy trốn những bí mật
Chạy trốn điện thoại, xa-lông mút.Chạy trốn lễ sinh nhật
Chạy trốn tiếng gõ cửa. Chạy trốn chìa khóa. Chạy chốn bát đĩa và sách dạy nấu ăn
Chạy trốn những tã lót, quần áo cũ phơi rợp trên những nóc nhà thành phố.

Vừa chạy họ vừa ngước lên những vòm cây chật vật đâm chồi
Ngước lên bầy chim cánh chập choạng, rũ rượi bay, hát bài ca kiên nhẫn
Ngước lên những đám mây trĩu ngực vì bụi cố bò qua cơn dị ứng của thời tiết vô luân.
Ngước lên những ngôi sao mới bóc vỏ, hăng nhựa – đôi mắt trẻ sơ sinh, giọt rượu vang của thần hy vọng
Ngước lên dòng sông gió chảy giữa hai bờ cổ họng khản đặc của đêm
Ngước lên linh hồn những hồ nước bị giết đang bay lượn tìm nơi hạ cánh

Họ chạy trốn, không. Không kẻ nào nhìn thấy con đường thật của họ
Bởi thế họ hiện ra trên con đường khác trong cái nhìn của ảo giác đê hèn
Họ chạy trốn, không, họ chỉ nhóm lửa không giống và thì thầm không giống.
Không giống đóng cửa, không giống đốt đèn và im lặng ngồi không giống.
Họ đi ngủ không giống. Nói mê không giống. Thức dậy không giống
Họ chạy trốn, không. Họ chỉ không giống làm lễ đón bình minh
Bởi thế họ bị nguyền rủa, bị hô hoán, bị buộc tội và rơi vào sắp đặt mới.

Họ không chạy trốn. Không. Họ đang đến, ngực thở chậm và sâu
Đứng trước cuộc thách đấu của ảo giác đê hèn. Họ mỉm cười và trên đầu họ.
Vang lên tiếng nguyện cầu cho sức mạnh của họ, những vòm cây.
Của những đám mây nặng bụi, của những ngôi sao non, của dòng sông gió
Của bầy chim hát mãi, cả khi chết, bài ca kiên nhẫn
Của linh hồn những hồ nước. Và hơn thế
Của chính những gì họ chạy trốn bị ảo giác đê hèn đầu độc ngọt ngào

Họ đang đến, đứng giữa thành phố, mỉm cười và thấy
Vang lên những giọng nói, tỏa sáng những gương mặt trong vòm cây
Trong mây bay, trong gió, trong sao đêm, trong cánh chim và trong linh hồn hồ nước
Những con mắt của ảo giác đê hèn vẫn lần tìm con đường của họ...

10/1994

Mời nhấp chuột đọc thêm:

- Paul Nguyễn Hoàng Đức là ai?l

- Nhà văn Đông La là ai?l

Mời nghe Phạm Giang / Người Kể Chuyện đọc truyện ngắn

CHUYỆN CỦA GÃ KHỜ của Đặng Xuân Xuyến: