TÌM TÂM Ý
TRONG THƠ
- Cảm nhận
khi đọc bài thơ HOA NHÀI
của nhà thơ
Đặng Xuân Xuyến -
*
Để cảm nhận được TÂM Ý mà
tác giả muốn gửi gắm vào thơ thật không hề dễ chút nào! Rõ ràng mình vừa nhận
ra ý bài thơ là thế này, định chia sẻ với bạn đọc. Vậy mà khi đọc được những
cảm nhận của mọi người thì lại ra ý khác. Nhiều cảm nhận đâu có phải là lèng
èng. Nó là của những nhà thơ, nhà văn, nhà bình luận... Cảm nhận của họ đã làm
cho bài thơ được cất cánh, làm cho bạn đọc hiểu sâu thêm về mọi khía cạnh chìm,
nổi trong bài thơ. Lý lẽ của họ có sức thuyết phục được rất nhiều bạn đọc và
xoay chuyển được cả cảm nhận chớp nhoáng của tôi về bài thơ đang định vung ra,
lại đành thu hồi, hạ bút... (Tác giả Trần Thị Hồng Châu)
Vì điều này mà tôi không
những chỉ mê đọc thơ mà còn rất rất ghiền đọc tất cả những câu COM, bài BÌNH,
bàì CẢM... cho thơ. Không những để tôi hiểu sâu hơn về bài thơ, mà còn cân, đo,
đong, đếm xem bản thân còn sức cảm thụ được bao nhiêu.
Bữa qua đọc được bài thơ
HOA NHÀI của nhà thơ Đặng Xuân Xuyến. Bài thơ đã làm hỉ, nộ, ái, ố trong tôi
nhảy ra khua khoắng, hành hạ… Tôi định viết ra như mọi khi để được trở lại
trạng thái tĩnh lặng, thi lại đọc được hai bài cảm nhận thật là hay của Mai An
Nguyễn Anh Tuấn và Vũ thị Hương Mai thế là lại mất tự tin, lại thấy đầu óc mình
già nua cổ hủ không còn nhiều xúc cảm để thẩm thấu thơ…
Nhưng rồi Hương Mai lại
khích lệ - cô muốn biết cảm nhận của tôi như thế nào?
Ừ thì cứ viết ra! Chắc
anh chàng nhà thơ Đặng Xuân Xuyến này chả cưới bà già này đã đem bài thơ ra mà
cấu xé đâu.
HOA NHÀI
- Mến tặng H.H.Ph -
Lần đầu đến thăm tôi
Cô mang theo một đóa hoa nhài
Hoa bình dị
Tôi mỉm cười
Nhìn mây bay
Hờ hững.
Rồi lần sau
Cả những lần sau
Cô không mang thay đổi sắc màu
Vẫn bình dị những đóa nhài nho nhỏ
Và tôi cười
Hờ hững ngó mây trôi.
Rồi một chiều cô không đến thăm tôi
Một ngày đông hoa nhài không nở
Tôi ngơ ngẩn bên thiếp hồng để ngỏ
Ngó mây trời tôi đếm bâng quơ
Tôi trách cô vội bước sang đò
Không thương nhớ những cánh nhài nho nhỏ
Thấm trong tôi hương nhài nỗi nhớ
Tôi trách mình hờ hững ngó mây trôi.
*
Đại học Văn Hóa Hà Nội
1990
ĐẶNG XUÂN XUYẾN
(in trong tập CƯỠNG XUÂN ; Nhà xuất bản Hội Nhà
Văn 2017)
Vừa đọc xong bài thơ,
trong đầu tôi đã nghĩ ngay - Úi dà dà!!! TÂM Ý của anh chàng nhà thơ Đặng Xuân
Xuyến là muốn nói về THÁI ĐỘ ĐÓN NHẬN TÌNH CẢM NÓI CHUNG VÀ TÌNH YÊU NÓI RIÊNG
CỦA CON NGƯỜI VỚI NHAU TRONG ĐỜI SỐNG HÀNG NGÀY đây mà! Thế là tôi hết suy, lại
diễn…
Bằng thủ pháp hoán dụ, ẩn
dụ nhà thơ rất khéo léo chọn lọc 2 hình ảnh rất điển hình để dàn trải cho TÂM Ý
mình, là cô gái thì MANG HOA NHÀI. Chàng trai thì NHÌN MÂY.
HOA NHÀI nhỏ bé, bình dị
không hề có độc tính... Hương thơm của nó bền lâu ngay cả khi đã khô héo. Khi
ta ngửi mùi thơm lại rất dễ chịu làm dịu sự căng thẳng cho trí não. Từ ngàn xưa
ông cha ta đã biết được tác dụng này mà đem ướp vào trà để uống, phơi khô cho
vào túi để dưới gối, đeo bên mình…
Hình ảnh hoa nhài trong
bài thơ có thể là thực: Thực là thường ngày cô gái sống, cô làm quen với mọi
người rất đơn sơ không hào nhoáng và ngay cả khi cô đến để trao cho chàng trai
tình yêu của mình cô cũng chỉ gắn một bông hoa nhài trên tóc, trên áo thay cho
đồ trang sức bằng vàng, bạc, kim cương... lấy hương nhài thoang thoảng, tinh
khiết thay cho nước hoa mùi thơm sực nức mà bao cô gái khác thường dùng.
Lần đầu đến thăm tôi
Cô mang theo một đóa hoa nhài
Hoa bình dị
…
Hoa nhài cũng là hình ảnh
hoán dụ cho hình thức, tính cách, tâm hồn cô gái…
Rồi lần sau
Cả những lần sau
Cô không mang thay đổi sắc màu
Vẫn bình dị những đóa nhài nho nhỏ
Cô gái như bông hoa nhài
hiền dịu, thanh cao... Cô đem đến cho người đàn ông cô yêu hương thơm ngọt
ngào, êm dịu… Cô điển hình cho những con người BÌNH DỊ
MÂY luôn ở trên cao khó
với, dễ biến đổi... hình ảnh mây ở đây ẩn dụ cho tình yêu mà chàng trai luôn
tìm kiếm.
Và tôi đã suy diễn theo
thủ pháp sắp xếp từ ngữ mà tác giả Đặng Xuân Xuyến đã dùng để phán xét về thái
độ đón nhận của chàng trai khi cô gái đem sự BÌNH DỊ đến như thế nào?
Lần đầu đến thăm tôi
Cô mang theo một đóa hoa nhài
Hoa bình dị
Tôi mỉm cười
Nhìn mây bay
Hờ hững.
Mới làm quen, thấy cô gái
bình dị cái mỉm cười của chàng cũng chỉ là xã giao. Thái độ hờ hững chưa bộc lộ
ngay. Chàng còn nhìn, còn theo dõi tình cảm của cô gái trao cho chàng... Khổ
thơ đầu từ "hờ hững" ngắt xuống dòng sau hình ảnh "nhìn mây
bay".
Rồi lần sau
Cả những lần sau
Cô không mang thay đổi sắc màu
Vẫn bình dị những đóa nhài nho nhỏ
Và tôi cười
Hờ hững ngó mây trôi.
Suy diễn đến khổ thứ 2
thực sự xúc cảm trong tôi trào dâng mạnh. Thương, quá thương! Ghét, rất ghét!
Thương cho người con gái
đã trao nhầm tình cảm. Cô bền bỉ yêu, luôn đem đến những điều tốt lành cho
chàng trai…
Còn chàng trai đã không
nhận biết được đâu là tình cảm chân thành, tốt đẹp… còn cưới ra tiếng, cưới
nhạo báng, tỏ thái độ hững hờ ngay, chối bỏ tình cảm của cô... ở khổ này từ
"hững hờ " trước và dính liền với hình ảnh "ngó mây trôi"
Và rồi cái giá tất yếu
phải trả cho thái độ hờ hững đó là gì? Hãy xem anh ta than thở trong sự nuối
tiếc
Rồi một chiều cô không đến thăm tôi
Một ngày đông hoa nhài không nở
Tôi ngơ ngẩn bên thiếp hồng để ngỏ
Ngó mây trời tôi đếm bâng quơ
Tôi trách cô vội bước sang đò
Không thương nhớ những cánh nhài nho nhỏ
Thấm trong tôi hương nhài nỗi nhớ
Tôi trách mình hờ hững ngó mây trôi.
Vậy đó! Lỗi lầm của chúng
ta trong cuộc sống thường là không nhận biết được ngay giá trị thật của tình
cảm. Chỉ đến khi mất rồi mới thấy nó đẹp, nó tốt… thể nào?. Để rồi thương nhớ,
tiếc nuối…
Bài thơ là một bài học có
mang chút tính triết lý nhưng không cứng ngắc. Nó cũng như một bông hoa nhài
nho nhỏ thơm ngát mà TÂM Ý của nhà thơ Đặng Xuân Xuyến trao cho đời.
Xin giới thiệu đến bạn
đọc!
Mời thư giãn với
nhạc phẩm NỬA VẦNG TRĂNG
của Nhật Trung, qua tiếng hát Như Quỳnh:
*.
Đức Quốc, 02 tháng
11/2020
TRẦN THỊ HỒNG CHÂU
Địa chỉ: Meissner Str 316a,
01445 Radebeul,
Garmany (Cộng hòa Liên
bang Đức).
Email: hongt4368@gmai.com
Điện thoại: 004915256432988
.
.............................................................................................................
- Cập nhật nguyên bản từ
facebook Hong Tran ngày 12.11.2020.
- Bài viết không thể hiện quan
điểm của trang Đặng Xuân Xuyến.
- Vui lòng ghi rõ
nguồn dangxuanxuyen.blogspot.com khi trích đăng lại.
.
0 comments:
Đăng nhận xét