GIÁO SƯ HOÀNG CHÍ BẢO ĐÃ NÓI KHÔNG ĐÚNG VỀ XUẤT XỨ 5 ĐIỀU BÁC HỒ DẠY THIẾU NIÊN NHI ĐỒNG - Tác giả: Phan Việt Hùng ; Phan Hoàng Nam giới thiệu

Đặng Xuân Xuyến Thứ Bảy, tháng 7 04, 2026 Leave a Comment

GIÁO SƯ HOÀNG CHÍ BẢO ĐÃ NÓI

KHÔNG ĐÚNG VỀ XUẤT XỨ 5 ĐIỀU

BÁC HỒ DẠY THIẾU NIÊN NHI ĐỒNG

Tháng 8/2024, mình đã có seri 3 bài viết với đầy đủ bằng chứng thuyết phục phản biện Giáo sư Hoàng Chí Bảo và nhà văn Nguyễn Quang Lập, khi họ nói và viết cho rằng Chủ tịch Hồ Chí Minh không phải là tác giả của Năm điều Bác Hồ dạy thiếu niên nhi đồng.

Nay, mình xin viết tổng hợp lại, vì thời gian gần đây trên Youtube và một số trang nhóm Facebook lại tiếp tục lan truyền thông tin sai sự thật này, khiến không ít người đọc, người nghe, trong đó có cả giáo viên và học sinh hoang mang, hiểu không đúng về một sự thật lịch sử.

Qua tìm hiểu, luận điểm của Giáo sư Hoàng Chí Bảo đưa ra được lưu truyền trên mạng xuất phát từ 1 clip của Đài Phát thanh và Truyền hình Thanh Hóa (TTV) có tên gọi “Giáo sư Hoàng Chí Bảo nói chuyện chuyên đề:

“Xây dựng ý thức tôn trọng nhân dân, phát huy dân chủ, chăm lo đời sống nhân dân theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh”.

Clip dài hơn 3 tiếng này được đưa lên YouTube ngày 28/2/2019, đến nay đã thu hút gần 7,5 triệu lượt xem. Đoạn đầu, Giáo sư có kính thưa đồng chí Bí thư Tỉnh uỷ, đủ thấy tầm quan trọng của buổi nói chuyện này.

Link clip mình sẽ dẫn ở comm đầu tiên để chúng ta cùng kiểm chứng.

https://youtu.be/fynKVXLo6Co?si=TEhM8tqu5aSb5irv

Từ 1:45:34, Giáo sư Hoàng Chi Bảo bắt đầu đặt nghi vấn Năm điều Bác dạy này có phải của Bác không và yêu cầu ngành giáo dục phải “để tâm nghiên cứu”. Sau đó ông tự trả lời luôn, cho rằng xuất phát của 5 điều này “lại không phải từ Bác”, mà “là từ các vị của Trung ương Đoàn hồi đó”, “từ thời ông Vũ Quang, ông Hồ Trúc cơ”. Sau khi nêu tên một số người kèm chức danh, ông còn nói đại ý rằng các vị đó nay “đi hết rồi”, còn lớp thủ lĩnh thanh niên bây giờ toàn thế hệ con cháu, nên không biết được đầu đuôi câu chuyện.

Cụ thể hơn, ông còn kể rằng vào dịp kỷ niệm 20 năm thành lập Đội Thiếu niên Tiền phong, “các vị nhà mình” mới nghĩ ra sáng kiến soạn một bức thư nêu 5 điều dạy thiếu nhi rồi đề tên Bác. Soạn xong, đến gặp Bác xin ý kiến thì “chẳng may Bác lại đi vắng”, đi công tác nhiều ngày, “đi đàm phán quốc tế, họp ở Liên Xô”. Lẽ ra phải đợi Bác về đã chứ, nhưng vì sốt ruột nên không đợi nữa, cứ thế đăng báo rồi tuyên truyền, phổ biến trước. Đến khi Bác về, những người thực hiện mới báo cáo lại và nói rằng nếu cần thì xin Bác chữa.

Theo lời Giáo sư, Tiến sĩ Hoàng Chí Bảo, Bác trả lời: “Các chú đã đăng báo rồi, Bác không chữa đâu. Nếu Bác chữa thì người ta lại bảo thư này không phải của Bác.”

Không dừng ở đó, Giáo sư, Tiến sĩ Hoàng Chí Bảo còn cho biết ông đã đọc lại các tác phẩm, thư từ của Bác, rồi tìm ra Thư Bác gửi các cháu thiếu niên nhi đồng năm 1946. Theo cách lý giải của ông, trong bức thư này có 5 điều khuyên của Bác, mà “sau này Trung ương Đoàn đã đổi 5 điều khuyên của Bác thành 5 điều dạy các cháu thiếu niên”. Ông còn nói thêm rằng việc đó “tất nhiên là cũng có đến báo cáo Bác xin phép Bác và được Bác đồng ý”, vì Bác rất bao dung.

Giáo sư Hoàng Chí Bảo nói như vậy có đúng hay không?

Trước tiên xin khẳng định ngay Giáo sư, Tiến sĩ Hoàng Chí Bảo đã nhầm lẫn nghiêm trọng giữa nội dung hai bức thư Bác Hồ gửi các cháu thiếu niên nhi đồng năm 1946 và năm 1961. Và từ sự nhầm lẫn đó, ông đi đến một kết luận nhầm lẫn hoàn toàn về xuất xứ của 5 điều Bác Hồ dạy thiếu niên nhi đồng.

Thật may mắn, trong quá trình tìm hiểu, mình đã tìm được báo Thiếu niên Tiền phong số 215, ra ngày 16/5/1961. Bìa báo đăng ảnh Bác và “Thư Bác Hồ” nhân dịp kỷ niệm 20 năm ngày thành lập Đội. Toàn bộ nội dung bức thư của Bác được đăng trang trọng trên bìa 1.

Ở phần cuối bức thư, Bác dặn dò:

“Các cháu cũng tham gia đấu tranh bằng cách thực hiện mấy điều sau đây:

- Yêu Tổ quốc, yêu đồng bào

- Học tập tốt, lao động tốt

- Đoàn kết tốt, kỷ luật tốt

- Giữ gìn vệ sinh

- Thật thà dũng cảm”

Trong báo Thiếu niên Tiền phong số 216, ra ngày 24/5/1961, ngay cạnh măng-sét báo đã in trang trọng lời kêu gọi “Hãy học tập ghi nhớ và thực hiện 5 điều Bác dạy”, kèm chú thích rất rõ: “Trích trong thư Bác Hồ gửi thiếu nhi nhân dịp kỷ niệm 20 năm ngày thành lập Đội.”

Không chỉ có báo Thiếu niên Tiền phong. Nhờ sự giúp đỡ của đồng nghiệp, nhà báo Lê Trần Long, mình còn có trong tay bản chụp báo Nhân Dân ra ngày 14/5/1961. Ngay trên trang nhất, báo đăng “Thư của Hồ Chủ tịch gửi các cháu thiếu niên nhi đồng nhân kỷ niệm 20 năm thành lập Đội Thiếu niên Tiền phong”, trong đó có nguyên văn 5 điều Bác dạy như trên.(ảnh)

Tại Bảo tàng Hồ Chí Minh còn lưu giữ bút tích bức thư đó, do chính Bác viết và sửa chữa.

Như vậy, sự thật lịch sử đã rõ ràng: Chủ tịch Hồ Chí Minh chính là tác giả của Năm điều Bác Hồ dạy thiếu niên nhi đồng.

Đến đây sẽ có người hỏi, sao nội dung Năm điều Bác Hồ dạy in trên báo khi đó có hơi khác đôi chút về câu chữ với so với sau này?

Trong bức thư của Bác gửi năm 1961, hai điều cuối là: “Giữ gìn vệ sinh/ Thật thà dũng cảm”

Về sau, bản hoàn chỉnh mà nhiều thế hệ thiếu nhi vẫn học thuộc lòng là: “Giữ gìn vệ sinh thật tốt/ Khiêm tốn, thật thà, dũng cảm”.

Sự khác nhau này không có nghĩa là 5 điều Bác dạy do người khác viết ra. Bài viết “Sự ra đời của 5 điều Bác Hồ dạy thiếu niên nhi đồng” đăng ngày 30/5/2015, trên trang web của Bộ Tư lệnh Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh (ảnh) cho biết ý kiến của ông Vũ Kỳ, thư ký riêng của Bác:

“Đồng chí Vũ Kỳ, Thư ký của Chủ tịch Hồ Chí Minh cho biết: Sở dĩ như vậy vì gần đến cuối năm 1965, để chuẩn bị phần thưởng cho giáo viên và học sinh vào cuối năm học, Bác thấy 5 điều Bác dạy thiếu niên, nhi đồng từ năm 1965 trở về trước, 3 câu đầu mỗi câu có 6 chữ còn 2 câu cuối mỗi câu chỉ có 4 chữ, như vậy không cân đối. Bác đã suy nghĩ và bổ sung thêm cho mỗi câu đủ 6 chữ.”

Sau khi được Bác chỉnh sửa, Năm điều Bác Hồ dạy thiếu niên nhi đồng đã trở nên hoàn chỉnh hơn, trở nên quen thuộc với nhiều thế hệ học sinh Việt Nam từ hàng chục năm nay.

Không chỉ sai về xuất xứ văn bản, mình nhận thấy trong clip này cách kể của Giáo sư, Tiến sĩ Hoàng Chí Bảo còn không khớp với mốc thời gian lịch sử.

Trong clip đã dẫn, Giáo sư Bảo cho biết khi bức thư được soạn thảo thì Bác đang đi công tác nước ngoài, “đi đàm phán quốc tế, họp ở Liên Xô”, nên những người thực hiện sốt ruột, không đợi Bác về mà cứ cho đăng báo trước (cho kịp ngày kỷ niệm thành lập Đội 15/5/1961).

Không đúng!

Như đã viết ở phần trên, báo Nhân Dân ngày 14/5/1961 đã đăng toàn văn bức thư này. Điều đó có nghĩa là nội dung bức thư phải có trước ngày 14/5/1961.

Cuốn “Hồ Chí Minh - Biên niên tiểu sử”, tập 8 (1961-1963), Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia - Sự thật, 2007, cho biết từ cuối tháng 4/1961 đến ngày 13/5/1961, Chủ tịch Hồ Chí Minh làm việc tại Việt Nam, không đi công tác nước ngoài.

Ngày 14/5/1961, Người mới lên đường sang Quế Lâm, Trung Quốc để nghỉ dưỡng 15 ngày.

Biên niên sử ghi rõ:

“Cùng ngày, báo Nhân Dân số 2610, đăng Thư của Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi thiếu niên, nhi đồng cả nước, nhân kỷ niệm lần thứ 20 Ngày thành lập Đội Thiếu niên Tiền phong (15-5). Người căn dặn các cháu cố gắng thực hiện tốt 5 điều:

- Yêu Tổ quốc, yêu đồng bào.

- Học tập tốt, lao động tốt.

- Đoàn kết tốt, kỷ luật tốt.

- Giữ gìn vệ sinh.

- Thật thà, dũng cảm.”

Chi tiết này rất quan trọng.

Nó cho thấy báo Nhân Dân đã có nội dung thư của Bác trước khi Người đi nghỉ ở Trung Quốc. Nói cách khác, không hề có chuyện vào thời điểm chuẩn bị kỷ niệm 20 năm thành lập Đội, Bác “đang đi đàm phán ở nước ngoài, họp ở Liên Xô”, nên Trung ương Đoàn phải tự soạn thư nhân danh Bác như Giáo sư Hoàng Chí Bảo kể.

Không lẽ một người chuyên nghiên cứu về Chủ tịch Hồ Chí Minh như Giáo sư lại không biết rằng trong năm 1961, Bác chỉ sang Liên Xô duy nhất một lần là vào tháng 10/1961, để dự Đại hội XXII của Đảng Cộng sản Liên Xô?

Sao Giáo sư lại nói tháng 5/1961, Bác đang đi “đàm phán ở nước ngoài, họp ở Liên Xô?”, ơ hay.

Qua quá trình tìm hiểu các tư liệu và phân tích, có thể khẳng định rằng: CHỦ TỊCH HỒ CHÍ MINH CHÍNH LÀ TÁC GIẢ CỦA NĂM ĐIỀU BÁC HỒ DẠY THIẾU NIÊN NHI ĐỒNG.

Năm điều ấy được trích từ bức thư Người gửi các cháu thiếu nhi nhân dịp kỷ niệm 20 năm thành lập Đội vào tháng 5/1961, và về sau cũng được chính Người sửa chữa, hoàn thiện thành bản quen thuộc ngày nay.

Đây không phải là chuyện “nghe kể” hay “truyền miệng”, mà là chuyện của tư liệu lịch sử.

Báo chí lưu trữ vẫn còn đó.

Biên niên sử vẫn còn đó.

Bút tích của Bác vẫn còn đó.

Giáo sư Hoàng Chí Bảo có thể nhầm lẫn, có thể vì tuổi đã cao. Ông đã một số lần như vậy khi đưa ra các thông tin lịch sử fake và mình cũng đã mấy lần chỉ ra. Những thông tin từ ông - một vị Giáo sư, Tiến sĩ đã dành nhiều thời gian nghiên cứu về Bác Hồ kính yêu và được mời đi nói chuyện khắp nơi - luôn có sức ảnh hưởng lớn đến dư luận.

Vậy nên, mình mới phải tìm hiểu để đính chính, minh xác về thông tin KHÔNG CHÍNH XÁC mà Giáo sư Hoàng Chí Bảo đã đưa ra về xuất xứ của Năm điều Bác Hồ dạy.

------------

Nguồn:https://www.facebook.com/phan.v.hung.31/posts/pfbid0sPbviku28mzVv3yZANN6Pf2gzBW9XFCYaMmxUgKkXYFpJUXoS4EaCVAM4ysxdgcGl

Mời nhấp chuột đọc thêm:

- Đọc thơ Bác Hồl

- Đọc lại bài thơ “Cảnh Khuya” của Hồ Chí Minhl

- Đêm Nay Bác Không Ngủ” và 10 bài cảm nhận mẫul

- Phân tích một số bài thơ của Chủ tịch Hồ Chí Minhl

- Về một quãng thời gian trong tiểu sử Chủ tịch Hồ Chí Minhl

- Bài thơ “Vấn Thoại” của Hồ Chí Minh và quan hệ giữa tòa và bị canl

- Hồ Chí Minh và người Mỹ trong cách mạng tháng 8l

- Hồ Chí Minh, Hồ Tập Chương và còn gì nữa?l

- Kể chuyện Bác Hồ: Đêm giao thừa đến với người nghèol